Aile sağlığı merkezlerine giden vatandaşlar, son günlerde muayene odalarından çok bekleme salonlarında vakit geçiriyor. Reçete yazılamıyor, tetkik istenemiyor, aşı kayıtları bir türlü ekrana düşmüyor. Sıradaki hastanın işi bitmeden yenisi çağrılamıyor. Bu tablonun arkasında Aile Hekimliği Bilgi Sistemi’ndeki teknik aksaklıklar bulunuyor. Sistemin kilitlenmesi, birinci basamak sağlık hizmetini neredeyse durma noktasına getirdi. Hekimler artan iş yüküyle boğuşurken, hastalar da uzayan kuyruklarda ve aksayan tedavi süreçlerinde mağdur oluyor.
İstanbul Tabip Odası Yönetim Kurulu Üyesi Dr. Emrah Kırımlı, yaşanan sıkıntının kaynağına dair değerlendirmelerde bulundu. Sağlık Bakanlığı’nın tüm çalışanları baskıyla kendi yazılımını kullanmaya yönlendirdiğini öne süren Kırımlı, geçmişte lisanslı programlarda geniş bir destek ekibine kolayca ulaşılabildiğini hatırlattı. Bugün ise muhatap bulmakta zorlandıklarını söyledi. Kırımlı, “Destek ekibine ulaşamıyoruz” dedi. Yazılımın kurulabilmesi için belirli bir şirketin işletim sisteminin belirli bir sürümünün kullanılmak zorunda olduğunu da sözlerine ekledi.
Kırımlı’nın aktardığı sorunlar bununla sınırlı değil. Sağlık kayıtlarının tutulmasında ciddi aksaklıklar yaşandığını belirten Kırımlı, yapılan işlemlerin birbirine karıştığını ifade etti. Çocukların aşıları yapılmamış gibi görünüyor, hastaların bilgileri ekranda çıkmıyor. Karmaşık ekranların içinde çalışan personel adeta kayboluyor. Kırımlı, geçiş sonrası sahada tüm çalışanların iş yükünün arttığını, yapılan işlemlerin kayıtlarında sorunlar yaşandığını ve herkesin bu programın hatalarıyla boğuştuğunu söyledi. Bu durum, hekim ile hasta arasında gerilime yol açan bir faturayı da beraberinde getiriyor.
Birlik ve Dayanışma Sendikası Genel Başkanı Dr. Ahmet Mehlepçi ise sorunun ülke geneline yayıldığını gösteren bir çalışma başlattıklarını duyurdu. SB-AHBS’nin sahadaki kullanımına ilişkin kapsamlı bir kullanıcı deneyimi araştırması yürüttüklerini açıklayan Mehlepçi, elde ettikleri ilk verilerin çarpıcı olduğunu söyledi. Sağlık çalışanlarının programın mevcut haliyle ilgili yaygın ve ortak sorunlar yaşadığını belirten Mehlepçi, yazılımın günlük çalışma düzenini ve iş akışını ciddi biçimde olumsuz etkilediğini ifade etti. Çalışanların açık uçlu yanıtlarının sahadaki tabloyu net biçimde ortaya koyduğunu dile getiren Mehlepçi, hazırladıkları kapsamlı raporu Sağlık Bakanlığı ve kamuoyuyla paylaşacaklarını bildirdi.
Dijital sistemin yol açtığı gecikmeler doğrudan hekimin üzerine yıkılıyor. Birinci basamakta görev yapan sağlık personeli, hem hastalara yetişmeye çalışıyor hem de sistemin hatalarını elle düzeltmeye uğraşıyor. Bu yoğunluk, sağlık çalışanlarında tükenmişliği derinleştiriyor. Uzayan bekleme süreleri ve aksayan tedavi süreçleri, hasta ile sağlık emekçisini karşı karşıya getiriyor. Sağlıkta şiddet riskinin tırmanmasında bu gerginliğin payı büyük. Reçetesine ulaşamayan, aşısı görünmeyen, tetkiki geciken vatandaş ise çözümü telefonlarda ve sıra bekleyerek geçen saatlerde arıyor.
